Шрифт өлчүсү:
А+
А
А-
20 Март 2014

Демографик проблемләримиз

Рәһбәр Ајәтуллаһ Хаменеинин сон дөврә аид төвсијәләриндән бири ҹәмијјәтин артырылмасы үчүн тәлашлардыр. Әһалинин артымы мүсәлман топлумуна мүнасибәтдә јени сијасәт ола биләр. Тәгрибән 20 ил әввәл Иран ҹәмијјәтиндә ҹәмијјәтә нәзарәт сијасәти һәјата кечирилмәјә башлады. Сон сијасәт исә әввәлкиндән фәргләнир. Әввәлки сијасәт суллар јаратдығы кими һазыркы сијасәт дә суаллар јарадыр. Игтисади проблемләр ҝүҹләндији бир заманда әһалинин артымы мәгсәдә ујғун ола биләрми? Ҹәнаб Рәһбәр бујурур: "Ҝәнҹ, енержили, тәһсилли ҝәнҹлијимиз бу ҝүн өлкәнин инкишафында әсас ҝүҹдүр. Статистика буну ҝөстәрир. Биз әһали артымыны мәһдудлашдыран сијасәтә јенидән бахмалыјыг. Бир заман бу сијасәт дүзҝүн иди. Мүәјјән мәгсәдләр гаршыја гојулмушду. Мүтәхәссис вә тәһсилли зүмрәни арашдырдыгдан сонра јени рәгәмләр отраја чыхды. Биз шәмси 1371-ҹи илдә әһали артымыны һәдәләјән мәгама чатдыг. 71-ҹи илдән сонра сијасәт дәјишмәли иди. Сәһвә јол вердик, әввәлки сијасәти давам етдирдик. Инди сәһвимизи дүзәлтмәлијик. Имкан вермәмәлијик ки, әһалидә ҝәнҹ нәслин пајы азалсын. Дәгиг арашдырмалара әсасән бир нечә ил сонра өлкәдә ҝәнҹләрин сајы азалмалыдыр. Бу ҝүнкү ҹәмијјәтимиз ҝәнҹдир. Амма тәдриҹән ҹәмијјәтимиз јашлашыр. Бир нечә илә сонра әһалинин сајында азалма олаҹаг. Чүнки әһалинин јашлашмасы доғумун сајыны азалдыр. Мәнә тәгдим олунан һесабата әсасән бир мүддәт сонра әһалинин сајы азалмалыдыр. Бу тәһлүкәлидир. Мәсуллар тәдбир ҝөрмәлидир."

Ҹәнаб Рәһбәр башга мәгамда бујурур: "Башга бир мүһүм нөгтә будур ки, өлкәмиз тәбии вә ҹоғрафи хүсусијјәтләринә ҝөрә бөјүк ҹәмијјәтә еһтијаҹлыдыр. Өнҹә гејд етдијимиз кими ҝәнҹ нәсил мәмләкәтин талејини һәлл едир. Әҝәр бу ҝүнкү үсулла һәрәкәт етсәк јахын ҝәләҹәкдә ҹәмијјәтимиз гоҹалаҹаг. Бунун башга чыхыш јолу јохдур. Бу ҝүн дүнјанын бир чох өлкәләриндә гоҹалар үстүнлүк тәшкил едир вә чыхыш јолу тапылмыр. Доғум сајынын азалмасы ҹидди бир проблемдир. Биз дә ејни проблемлә растлашаҹағыг. Вәзијјәти ағыр һәддә чатмаға гојмамалыјыг. Ислам мәнбәләри, Ислам дүшүнҹәси ҹәмијјәтлә бағлы ајдын тәсәввүр јарадыр."

Ҹәнаб Рәһбәрин бујуругларына әсасән бир нечә нөгтә диггәт мәркәзиндә сахланылмалыдыр:

1.Ҹәмијјәтин формалашмасында әсас гүввә инсанлардыр. Инсан енержиси олмадан ҹәмијјәт гурула билмәз. Ҹәмијјәтин инкишафы, онун тәрәггиси үчүн лазым олан енержини ҝәнҹ нәсил верир. Бу бахымдан ҹәмијјәтин артымы бир еһтијаҹдыр. Јалныз хүсуси заман кәсијиндә әһалинин артымына нәзарәт етмәк олар. Әкс тәгдирдә артымы мәһдудлашдырмаг тәбиәт вә фитрәтә гаршыдыр. Ҹәмијјәтин артымы јох, онун мәһдудлашдырылмасы үчүн дәлилләрә еһтијаҹ вар.

2.Иранда Ислам Ингилабындан сонра, 8 иллик мүһарибәнин ардынҹа хүсуси бир шәраит јаранды. О заман ҹәмијјәтин артымы ҹидди еһтијаҹа чеврилди. Өлкәдә ҹәмијјәтин артырылмасы ҹидди мәсәлә олараг гаршыја гојулду. Аиләләр чох өвлад дүнјаја ҝәтирмәк үчүн тәшвиг едилди. Нәтиҹәдә өлкә әһалисинин сајы 35 милјондан 55 милјона чатды. Мүһарибә нәтиҹәсиндә өлкә дағылмышды. Јенидәнгурма үчүн бөјүк пула еһтијаҹ вар иди. Бир нөв гәнаәт сијасәтинә зәрурәт јаранмышды. Һәмин вахт әһалинин сајына нәзарәт сијасәти отраја чыхды. Чох кечмәди ки, әһалинин сајында ҝәнҹләрин пајы азалмаға башлады. Әҝәр белә давам едәрсә јахын ҝәләҹәкдә башга өлкәләрин јашадығы проблемлә үзләшә биләрик. Һазыркы вәзијјәт ҹидди бир сигналдыр ки, сијасәт дәјишмәлидир. Өлкәнин әсас ҝүҹү ҝәнҹлик олдуғу бир заман доғум сајынын ашағы енмәси фаҹиәли нәтиҹәләрә апара биләр. Ҹәмијјәт гоҹалдыгда онун хәрҹи газандығындна бөјүк олур. Јашлы нәслин ишчи габилијјәти ашағыдыр. Бүтүн бунлары нәзәрә алараг Бөјүк Рәһбәр Ајәтуллаһ Хаменеи ҹәмијјәтин артырылмасынын зәрури олдуғуну бәјан едиб.

Унутмамалыјыг ки, јени сијасәти һәјата кечирмәк үчүн бөјүк тәлаш вә узун замана еһтијаҹ вар. Әҝәр бу ҝүн фәалијјәтә башламасаг гыса мүддәтдән сонра ҹәмијјәтимизин тәравәти әлдән чыхаҹаг.

3.Ҹәнаб Рәһбәр бу бөјүк сијасәтин мәсулијјәтини һисс едәрәк онун һәјата кечмәси үчүн бүтүн зәрури аддымлары атмагдадыр. Бу јанлыш фикирдир ки, игтисади бөһран шәраитиндә әһалинин артымынын

гаршысы алынмалыдыр. Әҝәр ҹәмијјәтдә истеһсалын, инкишафын архасында ҝәнҹлик дајанырса бу ҝәнҹлији азалтмагла ирәлијә ҝетмәк олмаз.

Өлкәдә әһалинин артымы илә бағлы глобал сијасәтин һәјата кечирилмәси ҝүндәмдәдир. Бу глобал сијасәтин һашијәсиндә аилә мигјасында сијасәтләр дә дәјишмәлидир. Әлбәттә ки, һашијә сијасәт һәмишә глобал сијасәтә табедир. Әҝәр дөвләт әһалинин артымы үчүн ҹидди програмлар һәјата кечирсә бу аилә игтисадијјатында өзүнү ҝөстәрмәлидир. Игтисади проблемләр аиләдә өвлад сајыны азалтмагла һәллини тапмыр. Кечмишдә бундан чох чох ағыр игтисади бөһранлар олуб. Һәмин вахт аиләләр бөјүк иди. Бу ҝүн аилә игтисадијјаты һәмин дөврлә мүгајисәдә чох јахшыдыр. Бу ҝүнкү һәјат тәрзи, доланышыг сәвијјәси кечмишлә мүгајисә олуна билмәз. Биз чалышыб мәдәнијјәтә чеврилмиш бу јанлыш тәфәккүрү арадан галдырмалыјыг. Јәни өвлад сајыны азалтмагла игтисадијјатда ирәли ҝетмәк олмаз. Бу јанлыш тәфәккүр гәрб мәдәнијјәтиндән гајнагланыр вә бизи дүзҝүн јолдан јајындырыр. Ҹәмијјәтдә дәбдәбәчилик, исраф артыдығы бир заманда өвлад сајыны азалтмагла игтисади бөһрандан чыхмаг истәји там әсассыздыр. Ҹәнаб Рәһбәр бујурур: "Гәрб, Авропа һәјат тәрзинә тәглидчи бахыш бизи бу јерә ҝәтирди. Бир мүддәт гәфләтдә галдыг, ҝөрүләси иши ҝөрмәдик. Бу ҝүн һәмин гәрб өлкәләри доғумун сајынын азалмасындан бөјүк зәрәр чәкир вә там пешмандыр."

Демәк, доғум сајыны азалтмаг јох, һәјат тәрзини дәјишмәк лазымдыр. Биз һансы һәјат тәрзини сечмәлијик? Һансы һәјат тәрзи проблемләримизи һәлл едә биләр? Ислам тәлимләриндән јетәринҹә хәбәрдар олан бир мүсәлман үчүн белә суаллар јаранмыр. Әҝәр ҹәмијјәт дүзҝүн шәкилдә Ислам һәјат тәрзини һәјата кечирсә проблемләр тәдриҹән һәллини тапар. Садә јашајыш, исрафдан гачмаг, дәбдәбәчилијә јол вермәмәклә игтисад проблемләри һәлл етмәк олар. Дүзҝүн һәјат тәрзиндә өвладларын сајы проблем јаратмыр. Ҹәнаб Рәһбәр бујурур: "Доғум сајыны ашағы салан әсас сәбәбләрдән бири издиваҹ, евләнмә јашынын артмасыдыр. Бу барәдә дүшүнмәлијик. Нә үчүн издиваҹ јашы артыр? Мәҝәр 17, 18, 19 јашлы ҝәнҹин ҹинси еһтијаҹын тәмининә еһтијаҹы јохдур?! Биз бу барәдә тәдбир ҝөрмәлијик. Бир тәрәфдән дејирик ки, ев јохдур, иш јохдур, газанҹ јохдур. Бүтүн бунлары комплекс шәкилдә неҹә һәлл етмәк олар? Бу дүзҝүн јанашма дејил ки, евләнмәк үчүн һөкмән шәхси ев, газанҹлы иш олмалыдыр. Аллаһ-Таала Гуранда бујурур ки, әҝәр онлар јохсулдурларса, Аллаһ өз лүтфү илә онлары дөвләтли едәр. (Нур, 32)."

Бәли, бу ҝүн издиваҹа мане олан әсас сәбәб бу мөвзуја гәрб призмасындан бахылмасыдыр. Гуран исә проблемин һәллини башга шәкилдә ҝөрүр. Аллаһ вәд едир ки, өз лүтфү илә чәтинликләри арадан галдыраҹаг. Тәбии ки, издиваҹ јашыны ашағы салмагла доғум сајыны да артырмаг олар.

Nur-az.com


6460 بازدید
در حال ارسال اطلاعات...